Subsydiarność jest jedną z podstawowych zasad Unii Europejskiej i w ogólnym znaczeniu zasada ta oznacza, iż na szczeblu wspólnotowym muszą podejmowane być te działania, które są bardziej skuteczne i efektywne. Odnosi się ona do podziału zadań między organami Wspólnot Europejskich, a organami administracji rządowych. Realizacja programów operacyjnych powinna przebiegać zgodnie z zasadą pomocniczości, czyli subsydiarności, przede wszystkim dzięki zwiększeniu roli państw członkowskich w definiowaniu strategicznych priorytetów polityki spójności.


Fundusze unijne powiększają krajowe - centralne, regionalne, lokalne, środki publiczne przeznaczone na politykę regionalną. Wspólnota wprowadziła w tym celu zasadę dodatkowości, czyli współfinansowania. Albowiem główną ideą pomocy finansowej, było i jest redukowanie obszarów znajdujących się w gorszej sytuacji, a także wzmacnianie ich atutów. Środki Funduszy Europejskich mają tylko uzupełniać środki przeznaczone na ten cel przez kraj członkowski, czyli nie mogą ich w całości zastępować.


Zasada ta polega na skupieniu możliwie największej liczby funduszy europejskich oraz podejmowanych interwencji na priorytetowych obszarach oraz na tych, które mają znaczenie z punktu widzenia społeczno-gospodarczego w UE jako całości. Zasada ta również odnajduje swe odzwierciedlenie w podziale środków funduszy strukturalnych pomiędzy poszczególne Cele.


Reguluje ona działanie Funduszy strukturalnych a jej celem jest dążenie do skupienia działań i środków polityki regionalnej na priorytetach, które mają podstawowe znaczenie dla spójności społeczno-gospodarczej Unii Europejskiej. Przejawem jest między innymi przeznaczanie środków z Funduszy Strukturalnych na ograniczoną liczbę, wyselekcjonowanie regionów dotkniętych najpoważniejszymi problemami na podstawie odpowiednio dobranych kryteriów.


W myśl tej zasady cele interwencji funduszy powinny być osiągane w ramach ścisłej współpracy. Zasada ta reguluje działanie Funduszy strukturalnych. Nakłada obowiązek jak najściślejszej współpracy między Komisją Europejską a odpowiednimi władzami i instytucjami szczebla krajowego, regionalnego i lokalnego, uczestniczącymi w przygotowaniu i realizacji działań w ramach tych funduszy.


Zasada podziału zarządzania polega na tym, że Komisja, która jest zobowiązana do realizacji działań budżetowych, powierza jednocześnie państwom członkowskim „określone zadania wynikające z zapisów rozporządzenia ogólnego, stosując jednocześnie zasadę należytego zarządzania finansami”.


Powiązanie polityki strukturalnej z celami i zadaniami Strategii Lizbońskiej nazwano zasadą earmarking.


Do przedstawionych wyżej reguł należałoby dodać jeszcze zasadę elastyczności, w której UE nie wpływa na wewnętrzną organizację państw. Zasadę komplementarności, która to mówi o tym, ze fundusze zapewniają pomoc, która uzupełnia działania krajowe.


Wprowadzono mechanizmy, które regulują regionom staranie się o dofinansowanie inwestycji poprzez kompleksowe wieloletnie programy.


Zasada, która reguluje działanie Funduszy strukturalnych. Nakłada obowiązek podejmowania decyzji na podstawie wieloletnich programów rozwoju i innych dokumentów planistycznych, obejmujących wszystkie informacje niezbędne do sprawnego i efektywnego osiągania zamierzonych celów.


Zasada ta obejmuje pewne czynności np. weryfikację systemów zarządzania i kontroli pod kątem ich sprawności dla wykorzystywania funduszy. Działania kontrolne obejmują także współpracę KE w celu wykorzystania pomocy unijnej zgodnie z zasadami prawa wspólnotowego oraz zapobieganie nieprawidłowościom, wykrywanie ich i koordynowanie.


Istotą tej zasady jest ciągłe obserwowanie przebiegu wdrażania programów operacyjnych poprzez powołany do tego organ, instytucje.


Głównym celem jest ocena, która jest jednym z podstawowych elementów zarządzania europejskimi funduszami w ramach wspólnej polityki rozwoju regionalnego kraju. Wyróżnia się ewaluacje strategiczne – gdzie celem jest analiza stopnia PO ze strategicznymi priorytetami oraz ewaluacje operacyjne, w których celem jest wsparcie procesów monitorowania PO.


Zawiera ona regulacje działań, których celem jest wzbudzenie najszerszego zainteresowania mediów tematyka pomocy udzielanej przez UE.


Zobligowanie stron biorących udział w realizacji programów operacyjnych do dokonywania wymiany informacji dotyczących transakcji finansowych wyłącznie za pomocą informatycznego systemu wymiany danych.


To przede wszystkim państwa członkowskie są odpowiedzialne za zgodność z prawem i prawidłowe przeprowadzanie operacji finansowych. Są również odpowiedzialne za wykrywanie i naprawianie nieprawidłowości poprzez dokonywanie korekt.

Źródło: 1. J.W. Tkaczyński, R.Willa, M. Świstak, Fundusze Unii Europejskiej 2007-2013, Cele-Działania-Środki, 2. Exporter.pl, 3. www.efs.kprm.gov.pl