Polityka ekologiczna jest ważnym czynnikiem kształtującym treść norm prawa ochrony środowiska. Terminu tego po raz pierwszy użyto w Deklaracji Sztokholmskiej z 1972 r. Kluczową zasadą polityki ekologicznej jest zasada zrównoważonego rozwoju. Zasada ta wymaga, by rozwój gospodarczy dokonywał się z uwzględnieniem potrzeby utrzymania na niezmienionym poziomie zasobów i jakości środowiska. Zasada zrównoważonego rozwoju obowiązuje w prawie polskim, jak i europejskim. W ustawie Prawo ochrony środowiska z dnia 27 kwietnia 2001 roku zapisano definicję zrównoważonego rozwoju, który należy rozumieć jako: ...rozwój społeczno-gospodarczy, w którym następuje proces integrowania działań politycznych, gospodarczych i społecznych, z zachowaniem równowagi przyrodniczej oraz trwałości podstawowych procesów przyrodniczych, w celu zagwarantowania możliwości zaspokajania podstawowych potrzeb poszczególnych społeczności lub obywateli zarówno współczesnego pokolenia, jak i przyszłych pokoleń. Unia Europejska finansuje inwestycje, które są zgodne z zasadą zrównoważonego rozwoju. Potrzeba oparcia dalszego rozwoju społeczno-gospodarczego na zasadzie zrównoważonego rozwoju wynika z niekorzystnych skutków (dla środowiska, zdrowia ludzkiego i w coraz większym stopniu także dla działalności gospodarczej) dotychczasowego, intensywnego rozwoju gospodarki, przy niekontrolowanym, często nieracjonalnym korzystaniu z zasobów naturalnych, które społeczeństwa wysoko rozwinięte boleśnie odczuły już w pierwszej, a znacznie intensywniej - w drugiej połowie XX wieku. Członkowstwo w UE daje nam możliwość poprawy środowiska, między innymi poprzez finansowanie inwestycji ekologicznych ze środków wspólnotowych. Z uwagi na dystans dzielący Polskę i Unię Europejską w zakresie emisji oraz zanieczyszczeń środowiska, w wyniku negocjacji akcesyjnych Polsce przyznano okresy przejściowe. W ciągu ostatnich kilkunastu lat nastąpiła znaczna ewolucja polityki ekologicznej prowadzonej w Polsce i powstały nowe regulacje w zakresie prawa ochrony środowiska. W tym okresie dostosowano również polską legislację do uregulowań Unii Europejskiej. W uchwalonej przez Sejm RP w 2003 roku "Polityce Ekologicznej Państwa na lata 2003-2006 z uwzględnieniem perspektywy na lata 2007-2010" przyjęte zostało założenie, że osiągnięcie celów polityki ekologicznej nie będzie możliwe bez aktywnego włączenia w proces ich realizacji wszystkich użytkowników środowiska. Realizacja tych celów w latach 2003 -2010 wymaga ogromnych nakładów finansowych, szacowanych na 140 mld zł, które może zapewnić jedynie sprawnie działający system finansowania oraz współpraca instytucji na wszystkich poziomach zarządzania. Polityka ekologiczna wyodrębniła się w ciągu ostatnich dwudziestu lat. W latach sześćdziesiątych ograniczała się do takich podstawowych spraw, jak rozpoznanie zagrożenia środowiska, postulowanie ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko oraz opracowywanie planu ochrony i rekultywacji środowiska. W 1990 r. powstał pierwszy dokument "Polityka ekologiczna państwa", przyjęty przez Radę Ministrów, a następnie w 1991 r. zaakceptowany przez Sejm i Senat RP. W 2000 r. została sporządzona "II Polityka ekologiczna państwa", która w 2001 r. została zaakceptowana przez Parlament. Ustala ona cele ekologiczne do 2010 i 2025 r. Opracowany w 2002 r. "Program Wykonawczy do II Polityki ekologicznej państwa, na lata 2002 - 2010" jest dokumentem o charakterze operacyjnym, tj. wskazującym wykonawców i terminy realizacji konkretnych zadań lub pakietów zadań, przewidzianych do realizacji, zgodnie z polityką ekologiczną państwa w latach 2002-2010, a także szacującym niezbędne nakłady i źródła ich finansowania.

Politykę ekologiczną, obejmującą lata 2003-2006 oraz 2007-2010, należy traktować jako aktualizację i uszczegółowienie długookresowej "II Polityki ekologicznej państwa", przede wszystkim w nawiązaniu do priorytetowych kierunków działania określonych w przyjętym VI Programie działań Unii Europejskiej w dziedzinie środowiska. Głównym celem nowej polityki ekologicznej państwa jest zapewnienie bezpieczeństwa ekologicznego społeczeństwu polskiemu w oraz stworzenie podstaw dla opracowania i realizacji strategii zrównoważonego rozwoju kraju. Akcesja Polski do Unii Europejskiej stanowi ważne wsparcie działań służących osiągnięciu głównego celu nowej polityki państwa. Podstawowym warunkiem skutecznej realizacji polityki ekologicznej państwa jest respektowanie zasady zrównoważonego rozwoju w strategiach i politykach w poszczególnych dziedzinach gospodarowania, tj. uwzględnianie przy sporządzaniu tych strategii, polityk oraz ich programów wykonawczych, na równi z celami gospodarczymi i społecznymi właściwymi dla danego sektora, również celów ekologicznych. Skuteczna realizacja celów polityki ekologicznej państwa wymaga udziału w tym procesie wszystkich zainteresowanych podmiotów, wywierających bezpośredni lub pośredni wpływ na sposób i intensywność korzystania ze środowiska, w tym również udziału obywateli. Ważnym elementem procesu kształtowania ochrony środowiska jest świadomość ekologiczna społeczeństwa. Zapewnienie powszechnego dostępu do informacji o środowisku oraz odpowiednio prowadzona edukacja ekologiczna w znacznej mierze może przyczynić się do poprawy jakości środowiska oraz może zmniejszyć negatywne oddziaływanie człowieka na przyrodę.