Miejsce zamieszkania ustalane jest na podstawie paszportu lub innego dokumentu tożsamości. Jest to szczególnie istotne dla Białorusinów, Ukraińców czy Rosjan utrzymujących się z drobnego handlu polskim towarami w swoim rodzimym kraju, bądź turystów masowo przyjeżdżających do nas na przedświąteczne zakupy. Procedura zwrotu VAT w systemie TAX FREE zwiększa konkurencyjność polskich towarów, gdyż znacznie obniża finalny koszt ich zakupu. Dzięki temu, pomimo wprowadzenia wiz dla mieszkańców tych państw, do czego zobligowała nas UE, pozostajemy wciąż atrakcyjnym miejscem zakupów. Przynosi to wymierne korzyści finansowe w szczególności przedsiębiorcom zlokalizowanym we wschodniej Polsce.

Fakt, że podróżni zamieszkujący na stałe w krajach nie leżących na terytorium Wspólnoty mogą otrzymać zwrot podatku od zakupionych u nas towarów wydaje się rażącą niesprawiedliwością w stosunku do Polaków, którzy robiąc zakupy w krajach nie należących do UE takiego zwrotu nie otrzymują. Jednak nie jest tak do końca, gdyż polskie rozporządzenie, wzorowane na przepisach VIII i XIII Dyrektywy Rady UE wprowadziło zasadę wzajemności. Oznacza ona, że zwracamy podatek mieszkańcom z krajów trzecich pod warunkiem, że polskie podmioty także uprawnione są do otrzymania takiego zwrotu w kraju ich siedziby. Po za tym zwrot podatku nie może nastąpić na warunkach bardziej korzystnych od tych, które mają zastosowanie do podatników ze Wspólnoty.
Wprowadzając możliwość zwrotu VAT Polska realizuje tym samym zasadę neutralności VAT dla podatników, z której wynika, że podatnik dokonujący czynności opodatkowanych nie powinien ponosić ciężaru kosztów VAT niezależnie od miejsca gdzie prowadzi działalność ani od miejsca ponoszenia kosztu.

Jak już wspomnieliśmy powyżej prawo do zwrotu podatku ma osoba fizyczna, której miejsce stałego zamieszkania znajduje się w kraju nie należącym do Unii Europejskiej. Podróżny nie oznacza w tym przypadku tylko turysty, ale każdą osobę przebywającą na terenie Polski i cel wizyty nie ma tu znaczenia. Może to więc być na przykład Polak posiadający prawo stałego pobytu w USA. Wówczas pomimo, że jest polskim obywatelem może otrzymać zwrot podatku od zakupionych w Polsce towarów.

Zwrot podatku w systemie TAX FREE może być dokonany jeśli podróżny w ciągu trzech miesięcy od daty dokonania zakupu wywiezie towar w bagażu podręcznym w stanie nienaruszonym poza terytorium Wspólnoty i urząd celny potwierdzi wywóz towaru na odpowiednim dokumencie imiennym wystawionym przez uprawnionego do tego sprzedawcę. Szczególnie istotne znaczenie ma forma takiego dokumentu, pełniącego de facto rolę faktury dokumentującej nabycie wywożonego towaru. Przepisy rozporządzenia określają nie tylko jego wzór, ale również sposób wypełniania. Podstawą późniejszego zastosowania przez sprzedającego „0” stawki VAT i korekty deklaracji jest ów imienny dokument, który w szczególności powinien zawierać kwotę podatku zapłaconego przy dostawie oraz stempel urzędu celnego zaopatrzony w numerator potwierdzający wywóz towaru za granicę. Nieodłącznym jego elementem musi być także paragon z kasy fiskalnej dokumentujący zakup. Warto także wspomnieć, że polski sprzedawca może dokonać korekty podatku, który zapłacił od takiej dostawy, przez zastosowanie „0%” stawki VAT, jednak nie później niż przed upływem 6 miesięcy licząc od miesiąca w którym dokonano dostawy.
Niestety nie za wszystkie zakupione w Polsce towary turysta, czy drobny handlarz ze wschodu może otrzymać zwrot podatku. Polskie przepisy nie mają bowiem zastosowania do usług. Krótko mówiąc za usługi gastronomiczne czy noclegowe, wynajem samochodu bądź też wizytę u fryzjera lub kosmetyczki zwrot podatku nie przysługuje. To samo tyczy się paliwa. Pewne ograniczenia w tym zakresie nakłada również definicja bagażu podręcznego.  Stosując stwierdzenie „w bagażu podręcznym” świadomie bądź nie (raczej świadomie) ograniczono prawo zwrotu podatku do stosunkowo niedużych gabarytowo towarów. Oznacza to, że dajmy na to samochodu, skutera, czy łodzi w bagażu podręcznym nie zmieścimy, nie ma wówczas możliwości od takiego zakupu otrzymania zwrotu zapłaconego podatku. Pewnym ograniczeniem jest również wymóg nienaruszonego stanu wywożonego towaru. Zakupiony w Polsce towar nie może ulec żadnemu przetworzeniu. Nie ma wiec możliwości otrzymania zwrotu podatku VAT na przykład od zakupionych i zamontowanych podczas naprawy części samochodowych. Towar nie musi być natomiast wywożony w oryginalnym opakowaniu. Zgodnie z odrębnym rozporządzeniem Ministra Finansów, minimalna wartość zakupów wykazana na jednym dokumencie imiennym, czyli zakupów dokonanych u jednego sprzedawcy, nie może być niższa niż 200 zł wliczając w to podatek od towarów i usług. Zwrotu podatku VAT w przewidzianym ustawą trybie dokonuje sprzedawca, który spełni określone warunki lub odrębny pośrednik prowadzący działalność w zakresie zwrotu podatku VAT. Obecnie w Polsce działa tylko jeden tego typu pośrednik.

Wejście Polski do Unii Europejskiej budziło duże obawy szczególnie wśród przedsiębiorstw utrzymujących się głównie z handlu z partnerami ze wschodu nie należącymi do UE. W związku z koniecznością uszczelnienia granic UE Polska musiała wprowadzić wizy dla Białorusinów, Rosjan i Ukraińców chcących wjechać na terytorium naszego kraju. Początkowo, gdy nie było dokładnie wiadomo czy wizy będą płatne i ile będą kosztowały, panika kontrahentów po obu stronach wschodniej granicy systematycznie narastała. Ze względu na bliskość położenia w szczególnie trudnej sytuacji znaleźli się przedsiębiorcy zlokalizowani, w i tak najbiedniejszych, wschodnich regionach Polski. Odbiorcy ze wschodu stanowili bowiem znaczną cześć ich klienteli. Pesymiści w skrajnych przypadkach prognozowali, że liczba odwiedzających nas turystów i partnerów handlowych zza wschodniej granicy spadnie o 70%, powodując znaczny wzrost bezrobocia na tych obszarach i dalsze pogłębienie ich opóźnienia gospodarczego w stosunku do innych regionów. Dzisiaj widać, ze rzeczywistość nie okazała się aż tak drastyczna jak przewidywały czarne scenariusze pesymistów.    
Wprowadzenie przepisów regulujących zasady zwrotu VAT podróżnym, choć nie wynikało z przesłanek bezpośrednio gospodarczych, a było koniecznością związaną z dostosowanie polskiego prawodawstwa do przepisów UE w tej dziedzinie, nie pozostało bez wpływu na sytuację gospodarczą wielu podmiotów. W połączeniu z wprowadzeniem ułatwień wizowych niewątpliwie zniwelowało negatywne skutki wstąpienia Polski do UE, które mogli dotkliwe odczuć szczególnie mieszkańcy województw Polski wschodniej. Brak możliwości odzyskania przez naszych wschodnich sąsiadów podatku zapewne nie zachęcałoby ich do wyjazdów autokarami do Polski na przedświąteczne zakupy.