Prawnik dla firm| Prawnik dla każdego| Aktualności| Archiwum porad| Zespół eprawnicy| Kontakt|

Przekroczenie uprawnień przez funkcjonariusza publicznego

  

Chciałbym dowiedzieć się jak uregulowane jest przekroczenie uprawnień przez funkcjonariusza publicznego?

Chciałbym dowiedzieć się jak uregulowane jest przekroczenie uprawnień przez funkcjonariusza publicznego?

Artykuł 231 Kodeksu Karnego określa zasady odpowiedzialności funkcjonariusza publicznego w przypadku nadużycia przez niego swoich uprawnień bądź niedopełnienia ciążących na nim obowiązków, ze szkodą dla interesu publicznego lub prywatnego. Zgodnie z artykułem 115 § 13 Kodeksu Karnego, funkcjonariuszem publicznym jest:

  1. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej,
  2. poseł, senator, radny,
  3. poseł do Parlamentu Europejskiego,
  4. sędzia, ławnik, prokurator, funkcjonariusz finansowego organu postępowania przygotowawczego lub organu nadrzędnego nad finansowym organem postępowania przygotowawczego, notariusz, komornik, kurator sądowy, osoba orzekająca w organach dyscyplinarnych działających na podstawie ustawy,
  5. osoba będąca pracownikiem administracji rządowej, innego organu państwowego lub samorządu terytorialnego, chyba że pełni wyłącznie czynności usługowe, a także inna osoba w zakresie, w którym uprawniona jest do wydawania decyzji administracyjnych,
  6. osoba będąca pracownikiem organu kontroli państwowej lub organu kontroli samorządu terytorialnego, chyba że pełni wyłącznie czynności usługowe,
  7. osoba zajmująca kierownicze stanowisko w innej instytucji państwowej,
  8. funkcjonariusz organu powołanego do ochrony bezpieczeństwa publicznego albo funkcjonariusz Służby Więziennej,
  9. osoba pełniąca czynną służbę wojskową.

Przekroczeniem uprawnień jest takie działanie funkcjonariusza publicznego, które nie mieści się w zakresie kompetencji należących do jego funkcji lub działanie co prawda w ramach kompetencji, ale niezgodnie z ich treścią. Niedopełnieniem obowiązków jest całkowite zaniechanie przez funkcjonariusza publicznego wykonania nałożonych na niego obowiązków lub też wykonanie obowiązków, ale niezgodnie z ich treścią. O odpowiedzialności funkcjonariusza publicznego można mówić tylko w przypadku przekroczenia uprawnień lub niedopełnienia obowiązków skutkującym szkodą dla interesu publicznego lub prywatnego. Istotne jest w tym przypadku samo działanie lub zaniechanie funkcjonariusza publicznego.

 Szkoda natomiast niekoniecznie musi powstać od razu. Może ona zaistnieć nawet w przyszłości, ale wówczas tylko w następstwie wcześniejszego działania lub zaniechania funkcjonariusza publicznego. Odnosząc się do zasad odpowiedzialności funkcjonariusza publicznego z artykułu 231 Kodeksu Karnego należy również wskazać, że przepis ten określa zarówno szkodę majątkową, niemajątkową oraz jak trafnie wskazał Sąd Najwyższy szkodę moralną, która dosłownie nie wynika z treści artykułu 231 KK. Według Sądu Najwyższego: „...na ile jest to szkoda istotna w konkretnej sprawie, mogą decydować, obok faktycznej szkody materialnej, dodatkowe względy, istotne okoliczności, sprawiające, że szkoda wyrządzona przez funkcjonariusza publicznego stanowi tak znaczną dolegliwość dla pokrzywdzonego, iż sama wartość materialna w pełni jej nie odzwierciedla, i nie sposób jej określić żadnym miernikiem kwotowym. Szkodzie materialnej może bowiem towarzyszyć krzywda moralna dotkliwie odczuwalna przez pokrzywdzonego.”

Jeżeli sprawca czynu z artykułu 231 działa w celu uzyskania korzyści majątkowej lub osobistej, podlega zgodnie z § 2 tego artykułu surowszej odpowiedzialności. Zgodnie z artykułem 115 § 4 KK, korzyścią majątkową lub osobistą jest korzyść zarówno dla siebie, jak i dla kogo innego. W przypadku nieumyślnego działania lub zaniechania funkcjonariusza publicznego ponosi on odpowiedzialność karną tylko w przypadku wyrządzenia istotnej szkody. Należy tutaj przyjąć, że istotną szkodą będzie szkoda majątkowa znacznej wartości, która zgodnie z artykułem 115 § 5 KK przekracza dwustukrotną wysokość najniższego miesięcznego wynagrodzenia, ale również, jak już wcześniej wspomniano, szkoda niemajątkowa i moralna. W ostatnim- czwartym paragrafie tego przepisu, opisany jest przypadek „zderzenia się” przepisu § 2 omawianego artykułu z przepisem artykułu 228 Kodeksu Karnego, który dotyczy tzw. łapownictwa biernego. Sprawcą przestępstwa łapownictwa biernego jest osoba, która w związku z pełnieniem funkcji publicznej przyjmuje korzyść majątkową albo jej obietnicę lub takiej korzyści żąda. Jeżeli zatem zajdą okoliczności łapownictwa biernego z artykułu 228 KK wówczas artykuł 231 § 2 nie ma zastosowania.

Sprawdź - www.eprawnicy.pl
modules/user
sections4
pl
prawo