Zgodnie z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2009 r. nr 93, poz. 768) w zakresie, w jakim obdarowany znajduje się w tzw. podatkowej grupie zerowej w stosunku do darczyńcy, uczyniona na jego rzecz darowizna podlega całkowitemu zwolnieniu z podatku darowizny. Warunkiem jest zgłoszenie darowizny organom podatkowym w odpowiednim terminie.

Jednakże w przypadku gdy małżonkowie dokonują darowizny z majątku wspólnego, a obdarowany pozostaje w kręgu osób najbliższych, wymienionych w art. 4a ustawy, wyłącznie w stosunku do jednego z nich, zwolnienie może budzić wątpliwości.

Zgodnie ze stanowiskiem Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, wyrażonym w interpretacji indywidualnej, za podstawę opodatkowania należy w takiej sytuacji przyjąć całą wartość przedmiotu darowizny (nr IPPB2/436-532/09-4/MZ).

Jednocześnie, należy zwrócić uwagę na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. FSK 2170/04), który w podobnej sytuacji, uznał konieczność stosowania do celów podatkowych poprzez analogię art. 43 ust. 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Zgodnie z powołanym przepisem co do zasady oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym. Tym samym podatnik będzie zobowiązany do zapłaty podatku obliczonego od połowy wartości darowizny, a w stosunku do drugiej połowy, która stanowi udział małżonka, który pozostaje z obdarowanym w podatkowej grupie zerowej, zastosowanie będzie miało zwolnienie.

Wskazuje się również, że istnieje możliwość dokonania zwolnionej z podatku darowizny z majątku wspólnego na rzecz tego z małżonków, który w stosunku do obdarowanego pozostaje w stosunku pokrewieństwa z art. 4a ww. ustawy. Wówczas późniejsza darowizna również skorzysta ze zwolnienia.

Od 2011 r. zmienią się między innymi zasady wspólnego rozliczenia z małżonkiem i z dzieckiem.

Wspólnego rozliczenia rocznego już za 2010 r. nie będą musieli podpisywać oboje małżonkowie. Wystarczy, że podpis złoży jedno z małżonków. Urząd Skarbowy potraktuje takie zeznanie jakby współmałżonek złożył stosowne oświadczenie, w którym upoważnił drugiego ze współmałżonków do złożenia w jego imieniu formularza podatkowego (stosownie do art. 6 ust. 2 i 2a znowelizowanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).z nich.

Ponadto ustawodawca zmienił przepisy dotyczące wspólnego rozliczania się z dzieckiem. Celem wykluczenia korzystania z preferencyjnego opodatkowania przez osoby stanu wolnego, które wychowując dzieci, pozostają jednocześnie w nieformalnych związkach, doprecyzowano, że osobą uprawnioną do wspólnego rozliczenia z dzieckiem jest rodzic lub opiekun prawny (będący panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem albo osobą, w stosunku do której orzeczono separację, lub osobą pozostającą w związku małżeńskim, jeżeli jej małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności), jeżeli w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci (zgodnie z art. 6 ust. 4 znowelizowanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). Zmiana ta ma zastosowanie do dochodów uzyskanych od 1 stycznia 2011 r., a więc dotyczyć będzie wspólnego rozliczenia z dzieckiem dopiero za rok 2011.

W sądzie w Łodzi 776 klientów mBanku i MultiBanku (grupa BRE) złożyło wczoraj pozew grupowy, domagając się ustalenia niższych kosztów kredytu hipotecznego we frankach. Zdaniem powodów, bank powinien obniżać oprocentowanie wraz ze spadkiem rynkowych stóp procentowych (wskaźnika LIBOR). Natomiast oprocentowanie ich kredytów ustalał zarząd banku.

Uczestnicy tego grupowego pozwu nie wystąpili w tej chwili z żądaniem konkretnych kwot (może to nastąpić później), ale chcą ustalenia zasad rozliczania się z bankiem.

Od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 17 grudnia 2009 r. o grupowym dochodzeniu roszczeń (Dz. kilkanaście. z 2010 r. Nr 7 poz. 44), złożono kilkanaście pozwów zbiorowych. Pozew przeciwko BRE jest pierwszym przeciwko bankom. W żadnej ze spraw nie zapadł jeszcze wyrok, wobec czego trudno jest obecnie mówić o skuteczności tej procedury.

Sytuacja inwestora może być zróżnicowana w zależności od tego, czy grunt na którym chce budować jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i kiedy ten plan powstał. Obecnie mamy bowiem dwa rodzaje planów – uchwalone w okresie między 1 stycznia 1995 r. a 11 lipca 2003 r. oraz uchwalone po tej dacie, gdy weszła w życie obowiązująca do dziś ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 r., Nr 80 poz. 77). Nowa ustawa zachowała ważność planów uchwalonych pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy z 1994 r.

Plany te różnią się stopniem szczegółowości i skalą, w jakiej zostały sporządzone. Plany sprzed 11 lipca 2003 r. są dużo bardziej ogólne bowiem w dacie kiedy były uchwalane, inwestor, aby rozpocząć inwestycję, musiał najpierw uzyskać na podstawie planu warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, a dopiero potem pozwolenie na budowę. Celem warunków zabudowy było sprawdzenie zgodności inwestycji z planem. Po 11 lipca 2003 r. dla inwestycji objętych planem wydaje się pozwolenie na budowę wprost na podstawie planu. Jedynie na terenach, dla których nie ma planu, trzeba uzyskać najpierw warunki zabudowy.

W efekcie obecnie wydawane są pozwolenia na budowę na podstawie ogólnych planów sprzed 11 lipca 2003 r. oraz tych bardziej szczegółowych, uchwalonych po 11 lipca 2003 r. W praktyce może się zdarzyć, że jeden sąsiad może przez to wybudować na swojej działce więcej, a drugi mniej. Wszystko zależy od tego, jakim planem objęta jest jego nieruchomość.